Πόσες φορές δεν ανακαλύψαμε το φόβο πίσω από την αναβλητικότητα ή την αποφυγή μιας κατάστασης. Πόσες φορές δεν τολμήσαμε μια απόφαση, μια κίνηση, μια αλλαγή στο σπίτι, στη σχέση, στη δουλειά, στις σπουδές ή ακόμα και στο τόπο διαμονής ή στο μέρος που συχνάζουμε; πόσες άραγε να είναι οι φορές εκείνες που ο φόβος κατέπνιξε τις επιθυμίες μας για το διαφορετικό ή το καινούργιο, αφήνοντας πίσω όνειρα που δεν πραγματοποιήσαμε ή ακόμη κι ολόκληρες ζωές που δεν καταφέραμε να ζήσουμε.

Τόσο μεγάλο συναίσθημα είναι ο Φόβος και τόσο μεγάλη επιρροή έχει στη βούληση του ανθρώπου. Κι ενώ σε μια καλή δοσολογία είναι σώφρονας προστάτης και προνοητικός οδηγός, σε μεγαλύτερες δόσεις γίνεται αξεπέραστο εμπόδιο κάθε τολμηρής απόπειρας.

Σε μια πρώτη προσέγγιση το συναίσθημα του φόβου ειδοποιεί το ψυχικό σύστημα πως κάπου υπάρχει κίνδυνος για την ακεραιότητα και την ασφάλειά του ατόμου ή για τις συνθήκες που αφορούν το άτομο. Όπως για παράδειγμα ο φόβος μπροστά σε μια μια πυρκαγιά ή άλλη φυσική καταστροφή.

Ο φόβος ανήκει στα συναισθήματα της συνείδησης εφόσον απαιτείται η αντίληψη ενός ερεθίσματος, η καταγραφή του, οι συνέπειες και η απομνημόνευση όλων αυτών. Συνεπώς δεν πρόκειται για κάτι απροσδιόριστο ή διάχυτο όπως στην κατάσταση του άγχους, αλλά για μια συναισθηματική ένταση με συγκεκριμένη πηγή προέλευσης. Όταν η συνείδηση αντιληφθεί κίνδυνο, φυσικό ή ψυχικό, ο φόβος αυτομάτως επιστρατεύει άμυνες με κυριότερη την αμύνα της Αναστολής ή αλλιώς πάγωμα (flight).

Έτσι λοιπόν όταν φοβόμαστε μια κατάσταση τείνουμε να την αποφεύγουμε παρουσιάζοντας αναβλητικότητα κι αναποφασιστικότητα. Ουσιαστικά όμως κάθε φορά που αναβάλλουμε να πάρουμε μια απόφαση ή να πραγματοποιήσουμε μια προσπάθεια, είναι γιατί κατα βάθος φοβόμαστε μήπως αποτύχουμε κι εκτεθούμε στην κρίση του υπερ-εγώ μας, την οποία συχνά παρουσιάζουμε ως αυτό που “λένε οι άλλοι”.

Παραδόξως, τις περισσότερες φορές ο φόβος δεν αφορά την πραγματική διάσταση των   καταστάσεων αλλά την φαντασιωτική, το περιφημο “σενάριο”. Υποθέτουμε την κακή εξέλιξη μιας συνθήκης κι αντιστοίχως, χωρίς να το συνειδητοποιούμε, προκαλούμε τα ανάλογα αγχογόνα συναισθήματα. Όσο περισσότερο απασχολούμε το μυαλό μας με δυσάρεστες κι αδιέξοδες σκέψεις, τόσο περισσότερο τροφοδοτούμε τον φόβο και φυσικά την αναβλητικότητα.

Η λειτουργία του ανθρώπινου εγκεφάλου μοιάζει με την λειτουργία του στομάχου: ότι του δίνεις αυτό επεξεργάζεται και τελικά αυτό χωνεύει. Πράγμα που σημαίνει πως όσο περισσότερο αναλύουμε και υπερ-αναλύουμε τα σενάρια του μυαλού μας, τόσο περισσότερο θα παραμένουμε αναβλητικοί και εν τέλει αδρανείς εφόσον ενεργοποιούμε αλλεπάλληλα τον ίδιο μηχανισμό.

Η λύση βρίσκεται στη δράση. Ο στόχος δεν είναι να πάψουμε να φοβόμαστε άλλωστε αυτό θα ήταν πολύ επικίνδυνο. Στόχος είναι να μάθουμε να συνυπάρχουμε και να διαχειριζόμαστε τον φόβο. Κατα κάποιο τρόπο όλο αυτό μοιάζει με τη Παραβολή του Παράλυτου, στο σημείο εκείνο που ο παράλυτος ακούει πως η θεραπεία του βρίσκεται στο “άρον τον κράββατόν σου και περηπάτει”, πάρε το φόβο σου μαζί και προχώρησε. Δεν είναι ο φόβος το μεγάλο πρόβλημα, η παραίτηση είναι.

Άλλαξε το σενάριο! Σε κάθε αρνητική εκδοχή, βάλε μια δεύτερη θετική ή απλώς ανοιχτή (ποιός ξέρει, ίσως τα πράγματα γίνουν κι αλλιώς!). Άφησε την εξέλιξη να έρθει, μην κλείνεις τις πόρτες του μυαλού σου σφραγίζοντάς τες με “κακό τέλος”,  η ζωή χάνει το ενδιαφέρον της μ’αυτόν τον τρόπο.  Ξεκίνησε με μικρά βήματα, βάλε λίγους και απλούς στόχους. Κάνε το τηλεφώνημα που αναβάλλεις (απλά καν’ το), πλήρωσε το λογαριασμό πριν λήξει, τακτοποίησε ένα μέρος του σπιτιού (ακόμη κι ένα ράφι, το γραφείο σου ή το τραπέζι της κουζίνας), πέταξε ότι δεν χρειάζεσαι (αν είναι πολλά πέταξε τρία), μελέτησε ένα από τα μαθήματα της εξεταστικής, αν ψάχνεις για δουλειά όρισε ένα σύντομο χρονικό περιθώριο μέχρι να ολοκληρώσεις το βιογραφικό σου.

Μην αναβάλλεις για αύριο ότι μπορείς να κάνεις σήμερα. Ονειρέψου το, πίστεψέ το και θα το πετύχεις!

https://psychologist-2111.business.site/?m=true

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here